Mặc dù người viết đã cẩn thận trình bày mô tả về mệnh lệnh của Đức Chúa Trời dành cho Áp-ra-ham như một “sự thử thách,” nhiều người vẫn thắc mắc về việc Đức Chúa Trời tham gia vào điều mà nhiều người xem là sự gài bẫy. Vậy thì chúng ta nên nhìn nhận sự thử thách từ Đức Chúa Trời này như thế nào?

Thuật ngữ được dùng ở đây cho “thử thách” được sử dụng trong tám phân đoạn Cựu Ước khác, nơi Đức Chúa Trời được nói đến là Đấng “thử thách.” Trong sáu trong số đó (Xuất Ê-díp-tô Ký 15:22–26; 16:4; 20:18–20; Phục truyền 8:2, 16; Các Quan Xét 2:21–22; 3:1–4), Y-sơ-ra-ên bị thử thách. Trong II Sử Ký 32:31, Vua Ê-xê-chia (Hezekiah) bị thử thách, và trong Thi thiên 26:2, Đa-vít kêu cầu Đức Chúa Trời thử thách ông. Trong năm trong số sáu trường hợp Y-sơ-ra-ên bị thử thách, ngữ cảnh cho thấy sự thử thách bắt nguồn từ mối quan tâm về sự vâng phục của dân sự đối với các mệnh lệnh, luật pháp hay đường lối của Đức Chúa Trời. Mối quan tâm tương tự được ngụ ý trong Xuất Ê-díp-tô Ký 20:18–20, nơi vấn đề là sự kính sợ Chúa, cũng như ở đây trong Sáng thế Ký 22:1, 12. Tương tự, các phân đoạn trong Thi thiên 26 và II Sử Ký 32:31 tập trung vào vấn đề vâng phục và mời gọi Đức Chúa Trời chứng minh liệu Đa-vít và Ê-xê-chia có sẵn lòng vâng phục Đức Chúa Trời với cả tấm lòng và linh hồn của họ hay không.

Vì vậy, dựa trên tám phân đoạn này, nơi Đức Chúa Trời là chủ thể và tác giả của sự thử thách, chúng ta có thể kết luận rằng Đức Chúa Trời muốn thử thách Áp-ra-ham để biết lòng ông và để xem ông có vâng phục và kính sợ Chúa, Đấng đã ban cho ông đứa con trai mà ông yêu quý đến thế hay không. Cũng như nữ hoàng Sê-ba (Sheba) đến để “thử thách” sự khôn ngoan của Sa-lô-môn (I Các Vua 10:1), Đức Chúa Trời cũng thử thách mà không có bất kỳ hàm ý xấu xa nào.

Khi từ “thử thách” được sử dụng như một thuật ngữ mà con người thử thách Đức Chúa Trời, ý nghĩa hoàn toàn khác (Xuất Ê-díp-tô Ký 17:2, 7; Dân số Ký 14:22; Ê-sai 7:12). Sự thử thách như vậy bắt nguồn từ thái độ nghi ngờ và một tấm lòng tội lỗi của con người. Trong tình huống này, con người muốn xác định xem quyền năng của Đức Chúa Trời có đủ hay không, kết quả là “cám dỗ” Đức Chúa Trời.

Nhưng khi được dùng cho Đức Chúa Trời, không có hàm ý nghi ngờ hay mong muốn lừa gạt hay đánh lừa người bị đặt dưới sự thử thách. Sự thử thách của Ngài chỉ liên quan đến sự vâng phục hoặc sự kính sợ Đức Chúa Trời, nghĩa là, một thái độ thể hiện tinh thần vâng phục Đức Chúa Trời đó. Phục truyền 8:2 mô tả cuộc lang thang trong đồng vắng với những trải nghiệm đặc biệt khắc nghiệt dọc đường như một sự thử thách của Đức Chúa Trời — “Hãy nhớ trọn con đường nơi đồng vắng mà Giê-hô-va Đức Chúa Trời ngươi đã dẫn ngươi đi trong bốn mươi năm nầy, để hạ ngươi xuống và thử ngươi, đặng biết điều có ở trong lòng ngươi, hoặc ngươi có gìn giữ những điều răn của Ngài hay chăng.”

Một sự thử thách như vậy đã thể hiện bằng hành động những gì Áp-ra-ham đã tuyên xưng: ông sẵn sàng tin cậy Đức Chúa Trời, Đấng đã ban cho đứa con trai này sinh ra muộn màng như vậy trong cuộc đời của vị tổ phụ.

Từ tiếng Anh cổ cho “thử thách” là prove (chứng minh). Trong ngữ cảnh của phân đoạn này, nó không mang nghĩa xúi giục đến tội lỗi hoặc khiêu khích ai đó phạm một điều ác. Thực vậy, Gia-cơ 1:13 tuyên bố, “Đức Chúa Trời chẳng bị sự dữ nào cám dỗ được, và chính Ngài cũng không cám dỗ ai.” Sự cám dỗ hay thử thách theo nghĩa xấu luôn luôn bắt nguồn từ sự độc ác của Sa-tan tác động trên sự hư hoại của chúng ta. Tuy nhiên, Đức Chúa Trời có thể đưa các tạo vật của Ngài vào những hoàn cảnh thử thách đặc biệt, không phải với mục đích cung cấp thông tin cho chính Ngài, nhưng để bày tỏ cho các cá nhân và những người khác thấy khuynh hướng của tấm lòng họ. Trong ngữ cảnh này, mọi hình thức thử thách thiêng liêng, sự thử nghiệm và thử thách các cá nhân đều được sử dụng theo cách để giữ cho các thuộc tính của Đức Chúa Trời không bị chỉ trích.

Nhưng nếu câu hỏi được đặt ra, “Làm thể nào một Đức Chúa Trời thánh khiết lại có thể đặt đầy tớ của Ngài qua một thử thách khủng khiếp như thế này?” thì câu trả lời nằm trong mối quan hệ đặc biệt mà Áp-ra-ham và Chúa đã có. Mối quan hệ cha con tồn tại giữa Áp-ra-ham và Y-sác chính xác là cùng một mối quan hệ tồn tại giữa Đức Chúa Trời và Áp-ra-ham. Sự thử thách của Áp-ra-ham thực sự là một sự thử thách kiểm định có giá trị chứng minh cho Áp-ra-ham nhiều như nó có cho Chúa, Đấng đã ban hành sự thử thách.

Điểm mấu chốt là cuộc thử thách đó không phải là sự cám dỗ để làm điều ác, cũng không phải là một cuộc thử thách nhằm gài bẫy vị tổ phụ bất hạnh. Ngược lại, nó có mục đích hoàn toàn trái ngược: nhằm củng cố và nâng cao ông, giống như vô số cuộc thử thách trong sa mạc. Trong ngữ cảnh này, các khái niệm “cám dỗ”, “thử thách” hay “kiểm tra” đều là những khái niệm tôn giáo. Đó là việc Đức Chúa Trời thử thách người đồng hành trong giao ước để xem liệu ông có tuân thủ phần cam kết của mình hay không. Đức Chúa Trời không bao giờ thử thách những người ngoại đạo; Ngài chỉ thử thách dân sự của Ngài mà thôi. Vì vậy, sự thử thách luôn là sự thử thách của chính dân Ngài để biết liệu họ có yêu mến, kính sợ, vâng phục, thờ phượng và phục vụ Ngài hay không.

Cuối cùng, thử thách là một trong những phương tiện mà qua đó Đức Chúa Trời thực hiện mục đích cứu rỗi của Ngài. Thường thì con người chỉ biết lý do tại sao mình phải trải qua thử thách sau khi thử thách đã qua đi. Chỉ sau khi họ được bảo vệ, được thử thách, được thanh tẩy, được rèn luyện và được dạy dỗ, họ mới có thể vượt qua hoàn cảnh đó, với đức tin vững vàng và được củng cố để sẵn sàng cho những nhiệm vụ khó khăn hơn phía trước.

Xem thêm giải thích cho Sáng thế ký 2:16-17; Gia-cơ 1:13.